Chroń nasze wiadomości przed reklamami i zaporami, przekazując darowiznę na wsparcie naszej pracy!
Notatki z Polski są prowadzone przez niewielki zespół redakcyjny i wydawane przez niezależną fundację non-profit, która utrzymuje się z datków naszych czytelników. Bez Waszego wsparcia nie możemy zrobić tego, co robimy.
Litwa zaproponowała Polsce utworzenie pierwszej w Europie transgranicznej strefy ekonomicznej. Mówi, że projekt, który miałby być zlokalizowany w strategicznie ważnej Przełęczy Suwalskiej, skupiałby się na przyciąganiu przemysłu obronnego i technologicznego.
Prezydent Litwy Gitanas Nausėda podniósł tę kwestię w zeszłym tygodniu podczas wizyty w Warszawie, gdzie spotkał się ze swoim polskim odpowiednikiem Karolem Nawrockim.
Kolejne tradycyjnie ciepłe spotkanie z Prezydentem RP @NawrockiKn.
Omówiono wspólne inicjatywy mające na celu wzmocnienie bezpieczeństwa regionalnego: więcej zdolności wojskowych, więcej ćwiczeń, więcej żołnierzy. Regiony przygraniczne mogą dzielić poligon wojskowy w pobliżu Suwałk… pic.twitter.com/fYPho14CkI
— Gitanas Nausėda (@GitanasNauseda) 24 stycznia 2026 r.
Litewski minister gospodarki i innowacji Edvinas Grikšas powiedział w czwartek nadawcy Žinių, że pomysł utworzenia strefy ekonomicznej został „pozytywnie przyjęty przez obie strony”, które obecnie analizują, czy i w jaki sposób można go wdrożyć.
„To może być przełom” – powiedział Grikšas. “W Europie nie ma takiej transgranicznej specjalnej strefy ekonomicznej. Jedyna (na świecie), która działa, według mojej wiedzy, znajduje się w Singapurze i Malezji.”
Grikšas powiedział, że jeden z jego wiceministrów Paulius Petrauskas jedzie do Singapuru, aby dowiedzieć się więcej o specjalnej strefie ekonomicznej, którą niedawno utworzyła z Malezją.
„Ciekawie jest zobaczyć, jak podeszli do tej kwestii, jak to działa w praktyce i jak godzą kwestie prawne obu krajów, na przykład w kwestiach podatkowych i podziału zysków” – powiedział Petrauskas cytowany przez nadawcę ZW.
Petrauskas powiedział, że w planowanej polsko-litewskiej strefie ekonomicznej mogą działać zarówno firmy z tradycyjnego przemysłu obronnego, jak i te z sektora technologicznego, które przyczyniają się do produkcji broni.
Litwa zaproponowała lokalizację strefy w powiecie Łoździe, który znajduje się po przeciwnej stronie granicy z polskim miastem Suwałki.
Cała granica polsko-litewska przebiega pomiędzy Białorusią a rosyjską eksklawą Kaliningrad, co czyni ją strategicznym wąskim punktem potencjalnego konfliktu.
Burmistrz Suwałk Czesław Renkiewicz powiedział Polskiej Agencji Prasowej (PAP), że propozycja Litwy to „dobry i ciekawy pomysł”, który mógłby zwiększyć atrakcyjność regionu dla inwestorów, których odstraszył „zły PR” ze względu na potencjalne zagrożenia bezpieczeństwa.
„Oprócz typowych ulg podatkowych dostępnych w strefach ekonomicznych należy uruchomić dla inwestorów inne instrumenty finansowe, takie jak dotacje rządowe dla firm inwestujących w takiej strefie” – zasugerował.
Podczas swojej wizyty w Warszawie Nausėda wezwał także Polskę i Litwę do utworzenia wspólnego poligonu wojskowego na tym samym obszarze.
„Byłoby to rozwiązanie unikalne w kontekście NATO, wspólny poligon szkoleniowo-ćwiczeniowy przeznaczony do ochrony wschodniej flanki sojuszu” – powiedział cytowany przez PAP prezydent Litwy
Polska i Litwa rozpoczęły ćwiczenia wojskowe, aby sprawdzić swoją gotowość do obrony Przełęczy Suwalskiej, odcinka ziemi wzdłuż wspólnej granicy, który znajduje się pomiędzy Rosją i Białorusią.
W wydarzeniu bierze także udział personel wojskowy z USA i Portugalii https://t.co/ThXCA4Xc6a
— Notatki z Polski (@notesfrompoland) 22 kwietnia 2024
Litwę i Polskę łączą bliskie więzi historyczne. Na przełomie XVI i XVIII wieku utworzyli Rzeczpospolitą Obojga Narodów, która w szczytowym okresie była jednym z największych i najważniejszych państw w Europie.
Rosyjska inwazja na Ukrainę na pełną skalę w 2022 r. popchnęła oba kraje do zacieśnienia współpracy, w tym do przeprowadzenia wspólnych ćwiczeń wojskowych w Przełęczy Suwalskiej.
W październiku Nausėda i Nawrocki uczestniczyli w otwarciu nowego połączenia drogowego przez granicę polsko-litewską, które lepiej połączy kraje bałtyckie z resztą UE. W zeszłym roku również państwa bałtyckie odcięły swoje połączenia z rosyjską siecią elektroenergetyczną i zamiast tego połączyły się z siecią UE za pośrednictwem Polski.
Rosjanie uważają Polskę i Litwę za swoich największych wrogów spośród listy 12 krajów (nie licząc Ukrainy) przedstawionej im w opublikowanej w tym tygodniu ankiecie Centrum Lewady.
Więcej informacji na temat ustaleń można znaleźć w naszym raporcie tutaj: https://t.co/XTcNWragtF pic.twitter.com/oRhspJHW97
— Notatki z Polski (@notesfrompoland) 30 stycznia 2026
Notatki z Polski są prowadzone przez niewielki zespół redakcyjny i wydawane przez niezależną fundację non-profit, która utrzymuje się z datków naszych czytelników. Bez Waszego wsparcia nie możemy zrobić tego, co robimy.
Autor głównego zdjęcia: Mikołaj Bujak/KPRP
Daniel Tilles jest redaktorem naczelnym Notatek z Polski. Pisał o sprawach polskich dla szerokiej gamy publikacji, m.in. „Foreign Policy”, „POLITICO Europe”, „EUobserver” i „Dziennika Gazety Prawnej”.
