BBC ogłosiło sezon Proms 2026, 99. pod kontrolą nadawcy (tzw. koncerty promenadowe rozpoczęły się w 1895 roku). Podczas 72 koncertów w Royal Albert Hall i 14 w Wielkiej Brytanii – w Bristolu, Gateshead i, najpierw w ramach Proms, w Mold – zaprezentowany zostanie szeroki wachlarz brytyjskich talentów muzyki klasycznej.
Sam Jackson, kontroler BBC Radio 3 i BBC Proms, pochwalił „twórczo odważny sezon, który robi wrażenie, jeśli chodzi o międzynarodowe orkiestry i nazwiska”.
Wśród międzynarodowych solistów znajdują się wybitne pianistki Yunchan Lim i Yuja Wang (występujące odpowiednio pierwszego i ostatniego wieczoru) oraz legendarna argentyńska muzyk Martha Argerich, która będzie miała 85 lat, kiedy wejdzie na scenę Albert Hall, aby zagrać drugi koncert fortepianowy Beethovena. Odwiedzające orkiestry to Filharmonia Berlińska, Filharmonia Monachijska, Filharmonia w Oslo, Hiszpańska Orkiestra Narodowa (debiutująca na Proms) i Orkiestra Barokowa z Freiburga, którą poprowadzi Sir Simon Rattle.
Do międzynarodowych grup zaliczają się także Los Angeles Philharmonic ze swoim ustępującym dyrygentem Gustavo Dudamelem, a swoją pierwszą wizytę na festiwalu po raz pierwszy odwiedzi nowojorska Metropolitan Opera’s Orchestra pod dyrekcją muzyczną Yannickiem Nézet-Séguinem, która da dwa koncerty, w tym jeden w wykonaniu Straussa; druga para Saariaho i Mahler.
Legendarny… Martha Argerich wykona drugi koncert fortepianowy Beethovena. Zdjęcie: Fabrice Coffrini/AFP/Getty Images
W roku, w którym przypada 250. rocznica podpisania Deklaracji Niepodległości, ośmiotygodniowy festiwal skupia szczególną uwagę na amerykańskiej muzyce i twórcach muzyki. Na American Classics Prom zaprezentowana zostanie muzyka Bernsteina, Coplanda i Gershwina, a wśród kompozytorów, których dzieła będą miały premierę, znajdą się urodzony w USA Wynton Marsalis, Jessie Montgomery – jej koncert wiolonczelowy „These Righteous Paths” wykona Abel Selaocoe oraz amerykańsko-francuska kompozytorka Betsy Jolas, która po brytyjskiej premierze „Tales of a Summer Sea” będzie obchodzić swoje 100. urodziny.
Poza programem opartym na muzyce klasycznej, stulecie Milesa Davisa zostanie uczczone koncertem z amerykańskim wirtuozem trąbki Ambrose Akinmusire; na pozostałych koncertach zabrzmi muzyka z filmów Disneya Marvina Gaye’a i Alana Menkena.
Jackson przyznał, że niekoniecznie musi to być moment, w którym cała brytyjska publiczność będzie nastawiona na świętowanie Stanów Zjednoczonych. „(Ale) nie komentujemy żadnej ideologii ani żadnego prezydenta. Robilibyśmy to bez względu na to, kto byłby prezydentem Stanów Zjednoczonych Ameryki. Bardzo mocno czuję, że nie możemy pozwolić, aby sytuacja geopolityczna stłumiła wspaniałą muzykę lub powstrzymała nas od opowiadania historii o amerykańskich kompozytorach z przeszłości i teraźniejszości. „
Suzy Klein, szefowa telewizji BBC ds. sztuki i muzyki klasycznej, dodała: „Ameryka jest motorem o ogromnym wpływie kulturowym i dynamice od 250 lat – dlaczego nie mielibyśmy tego uczcić? Proms zawsze oferowały przestrzeń, w której ludzie mogli uciec od szarej rzeczywistości tego, co się dzieje teraz”.
Otwarty eskapizm przybierze formę Bond i Beyond Prom, podczas których zaprezentowana zostanie muzyka z serii 007 i inne klasyczne historie szpiegowskie. Kolejny brytyjski wynalazek, prog rock, zadebiutuje na festiwalu z BBC Concert Orchestra wykonującą aranżacje muzyki takich artystów jak Genesis, Jethro Tull i Mike Oldfield.
„To dla nas szansa na zaprezentowanie naprawdę ekscytującego gatunku muzyki i opowiedzenie naprawdę fascynującej historii muzyki brytyjskiej, a także przyciągnięcie nowej publiczności” – powiedział Jackson.
Amerykański klasyk… Jessie Montgomery, której koncert wiolonczelowy „Te Righteous Paths” wykona Abel Selaocoe. Zdjęcie: Jiyang Chen
Więcej nowych odbiorców będzie można pozyskać w ramach rodzinnych Proms, które w tym roku powstały we współpracy z Horrible Science z CBBC, których współgospodarzami są „Albert Einstein” i „Marie Curie”.
Czterdzieści lat po przełomowym albumie Paula Simona Graceland, Ladysmith Black Mambazo będzie świętować nagranie tego klasycznego utworu podczas wieczornego balu z Nu Civilization Orchestra; inne rocznice, które należy uczcić, to Steve Reich i György Kurtág – którzy w tym roku obchodzą swoje 90. i 100. urodziny, stulecie Johna Coltrane’a i Mortona Feldmana, a 200 lat po jej skomponowaniu po raz pierwszy na Proms pojawi się opera Webera Oberon.
Pomimo trudnego roku Jackson i Klein stwierdzili, że „pozytywnie” oceniają stan muzyki klasycznej w BBC. „Zeszłego lata Royal Albert Hall każdego wieczoru była wypełniona w ponad 90% pojemności. Czterdzieści procent osób kupujących bilety to osoby, które po raz pierwszy odwiedziły Proms, a 40% to osoby poniżej 40 roku życia” – powiedział Jackson. Liczba wyświetleń i odsłuchów w BBC Sounds i iPlayerze wzrosła o 25%, dodał Klein, a na YouTube, TikTok i Facebooku odnotowano 35 milionów wyświetleń. „Nieustannie rozwijamy, czym są Proms, jak wyglądają i jak ludzie mogą je znaleźć” – powiedziała.
Nick Mohammed będzie jednym z prezenterów telewizyjnych. „Ma prawdziwą pasję do muzyki, a także autentyczną wiedzę i prawdziwe ciepło” – powiedział Klein.
W pierwszej połowie programu Last Night znajdą się dwie premiery – szczegóły wkrótce – oraz coś „niesamowitego i ekscytującego” – obiecał Klein. Jednak tradycyjne i kontrowersyjne zamknięcie półgodzinnej muzyki pozostaje niezmienione.
„Jest znaczna liczba osób, dla których ten element Last Night of the Proms jest naprawdę ważny. Jest równie znacząca liczba, którym się to nie podoba i wolałyby zrobić coś innego. Naszym zadaniem jest upewnienie się, że w miarę możliwości zaspokoimy potrzeby wszystkich widzów” – powiedział Jackson.
Jednak w świecie, w którym od 2010 r. budżet BBC na treści w ujęciu rzeczywistym spadł o około 30%, „już nie zawsze możemy zrobić wszystko, co robiliśmy wcześniej” – kontynuował Jackson. „Naszym obowiązkiem jest dopilnowanie, aby środki, którymi dysponujemy, były całkowicie przeznaczone na odbiorców i na zapewnianie ludziom treści, których nie dostaną gdzie indziej”.
Bilety na promowanie – na stojąco na arenie lub w galerii – nadal kosztują 8 funtów, a bilety na miejsca siedzące zaczynają się od 12,20 funtów. Rezerwacja ogólna rozpoczyna się 16 maja.
