• Trump widzi „wielki interes”, twierdzi, że USA mają „bardzo silną” pozycję negocjacyjną • Główny negocjator Iranu ostro krytykuje próbę „przekształcenia stołu negocjacyjnego w stół uległości” • Zajęcie irańskiego tankowca; Teheran twierdzi, że jest to posunięcie przypominające „terroryzm państwowy i piractwo” • Senat USA ponownie zagłosuje nad uchwałą mającą na celu ograniczenie uprawnień wojennych prezydenta
WASZYNGTON: Gdy blokada w Cieśninie Ormuz udaremniła rozmowy pokojowe między USA a Iranem, mocarstwa światowe zwróciły się do obu stron o zachowanie powściągliwości i stworzenie warunków sprzyjających dialogowi w celu zakończenia konfliktu, który spowodował gwałtowny wzrost cen energii na całym świecie.
Oświadczenia Kataru i Chin pojawiły się w atmosferze niepewności wokół rozmów między walczącymi stronami, w miarę jak narastało napięcie między Waszyngtonem a Teheranem w związku z zajęciem irańskiego tankowca przez USA i blokadą irańskich portów.
Pekin określił sytuację jako „krytyczną” i wezwał do stworzenia warunków sprzyjających przywróceniu normalnej aktywności morskiej w Cieśninie Ormuz. Chińscy urzędnicy stwierdzili, że ich zaangażowanie miało na celu stabilizację przepływów energii, jednocześnie wspierając rolę Islamabadu w ułatwianiu handlu.
Katar wezwał również do podjęcia działań dyplomatycznych, ostrzegając, że przedłużające się napięcia mogą mieć szersze globalne skutki, szczególnie jeśli zakłócenia w Cieśninie Ormuz wpłyną na przepływy energii i rynki. We wtorek zwróciła się do obu stron o powrót do negocjacji, twierdząc, że jest w kontakcie ze wszystkimi stronami ze względu na niepewność wokół rozmów USA-Iran. „Kryzys jest nasz i kryzys naszego regionu. Dlatego mamy bezpośrednie kontakty” – powiedział na konferencji prasowej w Doha rzecznik ministerstwa spraw zagranicznych dr Majed al-Ansari.
Wezwania do powściągliwości pojawiły się po tym, jak wcześniej tego dnia prezydent USA Donald Trump ostrzegł, że jego wojsko „chętnie odejdzie”, jeśli porozumienie z Iranem nie zostanie osiągnięte przed wygaśnięciem zawieszenia broni. Powiedział, że Stany Zjednoczone mają „bardzo silną” pozycję negocjacyjną. „Skończymy z bardzo dużą umową. Myślę, że nie mają wyboru… Mamy bardzo, bardzo silną pozycję negocjacyjną” – powiedział amerykański prezydent.
Powiedział także, że „bardzo mało prawdopodobne” jest przedłużenie zawieszenia broni i groził zbombardowaniem kraju. Jednak w oświadczeniu wydanym późnym wieczorem na prośbę Pakistanu przedłużył porozumienie.
Iran natomiast wykluczył negocjacje z USA pod „przymusem”. Rzecznik irańskiego rządu Fatemeh Mohajerani powiedział, że irański rząd jest gotowy odpowiedzieć na każdy atak. „Nie chcemy, aby ponownie nas zaatakowano, ale jeśli taki atak nastąpi, na pewno zareagujemy zdecydowaniej niż dotychczas” – podaje państwowa agencja informacyjna IRNA.
Według półoficjalnej agencji informacyjnej Tasnim, wyższy rangą irański dowódca wojskowy powiedział również, że Iran jest gotowy udzielić „natychmiastowej i zdecydowanej odpowiedzi” na każdą odnowioną wrogość.
Podobnie główny negocjator Iranu Mohammad Bagher Ghalibaf oskarżył prezydenta Trumpa o zwiększenie nacisku poprzez blokadę, mówiąc, że Trump dał się zwieść, próbując „zamienić stół negocjacyjny w stół uległości” lub usprawiedliwić ponowne podżeganie do wojny.
Według Al Jazeery ambasador Iranu w Pakistanie Reza Amiri Moghadam poczynił podobne uwagi w oświadczeniu opublikowanym w mediach społecznościowych. Parafrazując Dumę i uprzedzenie Jane Austen, stwierdził, że jest to „powszechnie uznana prawda”, że „pojedynczy kraj posiadający dużą cywilizację nie będzie negocjował pod groźbą i siłą”, nazywając to „istotną zasadą islamską i teologiczną”.
Zajęty irański tankowiec
Wcześniej tego dnia wojsko amerykańskie zajęło irański tankowiec na Oceanie Indyjskim. Tankowiec, który był prawie całkowicie załadowany, jako cel podróży wskazał Singapur. Według danych śledzenia MarineTraffic statek, mogący przewieźć dwa miliony baryłek ropy, ostatni raz zgłosił swoją pozycję we wtorek rano w pobliżu Sri Lanki na Oceanie Indyjskim.
„Jak wyjaśniliśmy, będziemy kontynuować globalne wysiłki w zakresie egzekwowania prawa morskiego, aby rozbić nielegalne sieci i zakazać statków objętych sankcjami zapewniających Iranowi wsparcie materialne, gdziekolwiek prowadzą działalność” – oznajmiło Centralne Dowództwo USA. Twierdziła, że od początku blokady morskiej 28 statków próbujących wejść do irańskich portów lub z nich wyjść zostało zmuszonych do „zawrócenia lub powrotu do portu”.
Według AFP prezydent USA powiedział, że przechwycili także statek przewożący „prezent” dla Iranu z Chin. Statek miał „prezent od Chin”, który „nie był zbyt miły” – powiedział CNBC. „Byłem trochę zaskoczony” – dodał, mówiąc, że wydaje mu się, że „porozumieł się” z prezydentem Chin Xi Jinpingiem.
Z drugiej strony armia irańska podała, że w poniedziałek tankowiec wpłynął na jej wody terytorialne z Morza Arabskiego z pomocą irańskiej marynarki wojennej, pomimo – jak to określiła – wielokrotnych ostrzeżeń i gróźb ze strony amerykańskiej grupy zadaniowej marynarki wojennej.
Głosuj na moce wojenne Trumpa
Oczekiwano, że Senat USA będzie głosował we wtorek nad uchwałą Demokratów o mocarstwach wojennych mającą na celu ograniczenie operacji wojskowych prezydenta Donalda Trumpa przeciwko Iranowi, w miarę jak Senaccy Demokraci nasilili strategię wymuszania wielokrotnych – obecnie cotygodniowych – głosowań w tej sprawie po czterech wcześniejszych nieudanych próbach powstrzymania władzy wykonawczej.
Rezolucja wymagałaby wycofania sił amerykańskich z działań wojennych przeciwko Iranowi, które nie zostały zatwierdzone przez Kongres. Demokraci twierdzą, że powtórzone głosowania miały na celu zmuszenie prawodawców do formalnego odnotowania pogłębiającego się konfliktu, który wkroczył obecnie w ósmy tydzień.
Senat jest obecnie kontrolowany przez Republikanów, którzy posiadają 53 mandaty w porównaniu z 47 mandatami Demokratów, co daje im niewielką większość. Chociaż większość głosów w sprawie środków wzmacniających siłę wojenną przebiegała zgodnie z linią partyjną, niewielka liczba senatorów republikańskich czasami łamała szeregi we wcześniejszych głosowaniach, choć nie było ich w liczbie wystarczającej, aby poprzeć uchwały.
Anwar Iqbal w Waszyngtonie i Baqir Sajjad Syed w Islamabadzie również wnieśli swój wkład w powstanie tego raportu
Opublikowano w Dawn, 22 kwietnia 2026 r
