Pakistan i 10 innych krajów potępiły w piątek „z całą stanowczością” izraelski atak na Globalną Flotyllę Sumud, który ich zdaniem stanowił pokojową cywilną inicjatywę humanitarną mającą na celu zwrócenie uwagi społeczności międzynarodowej na katastrofę humanitarną w Gazie.
We wspólnym oświadczeniu ministrów spraw zagranicznych Pakistanu, Turcji, Brazylii, Jordanii, Hiszpanii, Malezji, Bangladeszu, Kolumbii, Malediwów, Republiki Południowej Afryki i Libii stwierdzono, że izraelskie ataki na statki i bezprawne przetrzymywanie działaczy humanitarnych na wodach międzynarodowych stanowią „rażące naruszenie prawa międzynarodowego i międzynarodowego prawa humanitarnego”.
„Ministrowie są głęboko zaniepokojeni bezpieczeństwem działaczy cywilnych i wzywają władze izraelskie do podjęcia niezbędnych kroków w celu zapewnienia ich natychmiastowego uwolnienia.
„Ministrowie wzywają także społeczność międzynarodową do wypełnienia swoich moralnych i prawnych obowiązków w zakresie przestrzegania prawa międzynarodowego, ochrony ludności cywilnej i zapewnienia odpowiedzialności za te naruszenia” – czytamy w oświadczeniu.
Wicepremier i minister spraw zagranicznych Ishaq Dar również zamieścił potępienie na swoim koncie X.
211 aktywistów „porwanych”
Potępienie zapadło po tym, jak w czwartek organizatorzy flotylli z pomocą płynącą do Gazy oświadczyli, że armia izraelska „porwała” 211 działaczy, w tym radnego miasta Paryża, podczas nalotu na wodach międzynarodowych u wybrzeży Grecji.
Helene Coron, rzeczniczka francuskiego kontyngentu Global Sumud Flotilla (GSF), powiedziała na internetowej konferencji prasowej, że operacja miała miejsce w pobliżu greckiej wyspy Kreta, w „bezprecedensowej” odległości od wybrzeża Gazy.
Yasmine Scola, aktywistka na pokładzie flotylli, powiedziała, że jej koledzy zostali „porwani” przez Izrael. Ministerstwo spraw zagranicznych Izraela podało wcześniej liczbę zatrzymanych na 175.
Były senator Dżamaat-i-Islami Mushtaq Ahmad również brał udział w misji flotylli. Nie było jednak od razu jasne, czy znalazł się wśród osób zatrzymanych w izraelskim areszcie.
Coron powiedział, że przechwyceni to lokalna radna komunistyczna w Paryżu Raphaelle Primet i kolejnych 10 obywateli Francji.
„Nie mamy informacji w przypadku pozostałych narodowości, ale łodzie były różnej narodowości, więc na pokładzie byli członkowie załogi ze wszystkich 48 delegacji” – powiedziała.
Rzym w oświadczeniu rządu wezwał do natychmiastowego uwolnienia „wszystkich bezprawnie przetrzymywanych Włochów”.
Organizatorzy ostatniej flotylli propalestyńskich działaczy pragnących przełamać izraelską blokadę Gazy ogłosili w czwartek wcześnie rano, że ich łodzie zostały otoczone przez izraelskie statki wojskowe u wybrzeży Krety.
„W momencie publikowania tego oświadczenia (06:30 czasu paryskiego, 04:30 GMT) siły izraelskie zaatakowały co najmniej 22 z 58 łodzi flotylli, co stanowi całkowite naruszenie prawa międzynarodowego” – stwierdziła GSF w oświadczeniu.
Według weryfikacji AFP, opartej na danych pochodzących od organizatorów, łodzie zostały przechwycone w greckiej wyłącznej strefie ekonomicznej (WSE).
Według tego samego źródła około trzydziestu łodzi z flotylli jest nadal w drodze, większość obecnie na greckich wodach terytorialnych na południe od Krety.
Coron powiedział, że operacja miała miejsce ponad 1000 kilometrów od Strefy Gazy. Jak dodała, najdłuższa tego typu operacja miała miejsce w czerwcu 2025 r. na dystansie 185 km.
Izrael kontroluje wszystkie punkty wejścia do Gazy i jest oskarżany przez ONZ i zagraniczne organizacje pozarządowe o dławienie przepływu towarów na to terytorium, powodując niedobory od początku wojny w październiku 2023 r.
Flotylla złożona z ponad 50 łodzi wypłynęła w ostatnich tygodniach z Marsylii we Francji, Barcelony w Hiszpanii i Syrakuz we Włoszech.
W nocy ze środy na czwartek GSF poinformowała, że jej łodzie zostały „nielegalnie otoczone” przez izraelskie statki.
„Utracono łączność z 11 statkami” – dodała organizacja. Według śledzenia na żywo organizacji na stronie internetowej flotylla znajduje się obecnie u wybrzeży Grecji, w pobliżu Krety.
„Do naszych łodzi podeszły wojskowe łodzie motorowe, które same identyfikowały się jako „Izrael”, celując laserami i półautomatyczną bronią szturmową, nakazując uczestnikom przesunięcie się na przód łodzi i położenie się na rękach i kolanach” – dodała organizacja.
„Łączność łodzi została zakłócona i wydano sygnał SOS”.
Źródło greckiej straży przybrzeżnej powiedziało AFP, że odpowiedziało na sygnał o niebezpieczeństwie nadany przez flotyllę, ale kiedy łódź patrolowa dotarła na miejsce, powiedziano, że nie jest wymagana żadna pomoc.
Tymczasem Ahmad w wiadomości wideo opublikowanej w nocy na swoim koncie X również potwierdził, że flotylla została zaatakowana.
„Izraelska armia terrorystyczna przejęła 11 naszych łodzi; na wodach międzynarodowych zostaliśmy zaatakowani przez drony i marynarkę wojenną” – powiedział były senator.
Wezwał społeczność międzynarodową do „przebudzenia się” i wezwał ludzi, aby „wyszli na ulice i zabrali głos w obronie Palestyny”.
W zeszłym roku Ahmad przewodził pakistańskiej delegacji na 45-statkowym GSF. Jednak gdy statek zbliżył się do Gazy, siły izraelskie przechwyciły go, zatrzymując działaczy na pokładzie przed ich deportacją. Był przetrzymywany w Izraelu przez pięć dni, po czym deportowano go do Jordanii.
Kilka godzin po opublikowaniu postu Ahmada izraelski premier Benjamin Netanjahu zamieścił post w X: „Brawo dla naszej marynarki wojennej! Poleciłem jej, aby nie dopuściła do dotarcia flotylli wspierającej Hamas do wybrzeży Gazy. Misja została wykonana z pełnym sukcesem. Żaden statek ani żaden zwolennik Hamasu nie dotarł do naszego terytorium ani nawet naszych wód terytorialnych. Zawrócono ich i wrócą do swoich krajów pochodzenia. Gazę będą nadal oglądać na YouTube”.
Izrael zwiększa dostęp do wody w Gazie: MSF
Według raportu Lekarzy bez Granic (MSF) władze izraelskie wykorzystały dostęp do wody jako „broń przeciwko Palestyńczykom, systematycznie pozbawiając ludzi w Gazie w Palestynie wody w ramach kampanii zbiorowych kar”.
W oświadczeniu MSF stwierdziło, że „celowa odmowa Palestyńczykom dostępu do wody jest integralną częścią ludobójstwa dokonanego przez Izrael”.
„Po władzach lokalnych MSF jest największym producentem i głównym dystrybutorem wody pitnej w Gazie, jednak od maja do listopada 2025 r. w co piątej naszej dystrybucji wody zabrakło, ponieważ nasze ciężarówki nie były w stanie przewieźć wystarczającej ilości wody dla wszystkich, którzy jej potrzebowali” – podała organizacja.
W oświadczeniu stwierdzono, że ze względu na rozkazy izraelskiej armii dotyczące przesiedlenia zespoły MSF nie były w stanie dotrzeć do obszarów, do których wcześniej dostarczano wodę.
Dodał, że około „jedna trzecia” wniosków MSF o „doprowadzenie kluczowych dostaw wody i urządzeń sanitarnych została odrzucona lub pozostawiona bez odpowiedzi”.
„Dostawy te obejmują urządzenia do odsalania wody, pompy, chlor i inne chemikalia do uzdatniania wody, zbiorniki na wodę, środki odstraszające owady i latryny” – stwierdzono.
MSF ostrzegło, że konsekwencje tej deprywacji mogą być „daleko idące dla zdrowia, higieny i godności ludzi”.