Z raportu wynika, że europejski system rezerwacji biletów kolejowych z „ery kamienia łupanego” niepotrzebnie utrudnia podróżnym unikanie zanieczyszczających środowisko lotów.
Jak wynika z analizy zespołu doradców ds. transportu i środowiska (T&E), rezerwacja równoważnych biletów kolejowych jest „trudna lub niemożliwa” na prawie połowie najbardziej ruchliwych międzynarodowych tras lotniczych w UE.
Z raportu wynika, że popularnych tras lotów, takich jak Lizbona–Madryt czy Barcelona–Mediolan, nie można rezerwować na stronie internetowej żadnego operatora kolejowego, natomiast połączenia takie jak Paryż–Rzym i Amsterdam–Mediolan można rezerwować wyłącznie u jednego z operatorów.
Georgia Whitaker, działaczka kolejowa w T&E i autorka raportu, stwierdziła, że „niemal wydaje się trochę głupie”, że nieporadny i przestarzały system wstrzymuje działania klimatyczne.
„W świecie, w którym żyjemy, za pomocą jednego kliknięcia można uzyskać prawie większość rzeczy, na lepsze lub na gorsze” – powiedziała. „Jeśli nie można tego zrobić w przypadku podróży koleją – pomimo najlepszych intencji ludzi – nie zobaczymy pełnego wykorzystania potencjału”.
Lotnictwo to jeden z sektorów gospodarki, który najtrudniej uprzątnąć za pomocą rozwiązań technologicznych, a emisje gazów cieplarnianych planety będą gwałtownie rosnąć w związku z dążeniem branży do podwojenia ruchu pasażerskiego do 2050 r.
Analitycy sprawdzili łatwość zakupu biletów kolejowych na 30 najbardziej ruchliwych międzynarodowych trasach lotniczych w UE – z wyłączeniem wycieczek na wyspy i tras dłuższych niż 1500 km – i odkryli, że w przypadku 20% z nich pasażerowie nie mogli kupić biletów obejmujących całą podróż. Bilety były dostępne jedynie u jednego z operatorów pociągów na kolejnych 27% tras.
Rozbieżność była nieco większa w przypadku szerszego zbioru danych obejmującego 50 tras międzynarodowych, które obejmowały kraje europejskie posiadające cichszą przestrzeń powietrzną.
„Ten raport obnaża system z epoki kamienia łupanego, w którym główni operatorzy często nawet nie wyświetlają – nie mówiąc już o sprzedaży – dostępnych połączeń transgranicznych ani tańszych taryf konkurencji” – powiedział Brian Caulfield, badacz transportu w Trinity College w Dublinie, który nie był zaangażowany w raport.
„Utrudniamy strukturalnie nawet najbardziej świadomym zmianom klimatycznym podróżnym wybór bardziej ekologicznej opcji”.
Pasażerowie zazwyczaj rezerwują bilety na stronach internetowych dominującego operatora w swoim kraju, takiego jak Deutsche Bahn w Niemczech czy SNCF we Francji. Z raportu wynika, że w całej Europie obecni operatorzy nie sprzedają biletów konkurencji na 86% tras, na których istnieje konkurencja, a na 59% tras alternatywa nie jest nawet wyświetlana.
W zeszłym roku ankieta YouGov zlecona przez T&E wykazała, że 61% podróżujących koleją na długich dystansach unikało podróży ze względu na trudności z rezerwacją biletu. Ponad 40% stwierdziło, że częściej podróżowałoby koleją, gdyby rezerwacja biletów była łatwiejsza.
„Jedną z barier w podróżowaniu koleją jest cena, ponieważ często jest ona droższa niż samolot” – powiedział Whitaker. „Ale w wyniku niewyświetlania lub sprzedaży innych konkurencyjnych usług na tych samych trasach pasażerowie często nie są świadomi faktu, że w rzeczywistości istnieją tańsze opcje”.
Komisja Europejska planuje opublikować 13 maja jednolity pakiet biletów w ramach obietnicy umożliwiającej Europejczykom łatwiejsze podróżowanie po kontynencie i korzystanie z ochrony konsumentów.
Ustalenia opierają się na sierpniowym raporcie Greenpeace, w którym zbadano 109 tras transgranicznych w Europie i stwierdzono, że pociągi przewyższają ceną samoloty zaledwie na 39% tras.
Herwig Schuster, działacz Greenpeace na rzecz kolei, stwierdził, że nowy raport T&E stanowi cenny wkład w wprowadzenie przepisów dotyczących jednolitych biletów. „Dokonując wyboru między koleją a samolotem na krótkich dystansach, wiele osób kieruje się przede wszystkim ceną. Jeśli jednak zakup niezbędnych biletów kolejowych uzna za zbyt skomplikowany, wybiorą lot bardziej zanieczyszczający środowisko”.